۱۸:۱۲ - ۱۳۹۲/۰۶/۳

قیاس میان نشان های خاتمی و احمدی نژاد

شان های دولتی که تصویب و اعطای شان به خدمتگزاران نظام و همچنین شخصیت های برجسته فرهنگی و هنری، کشوری و لشگری به عهده رییس جمهور است، طی چند دوره گذشته ریاست جمهوری همواره محل بحث و تحلیل های سیاسی بوده است. بر اساس قانون اساسی جمهوری اسلامی هر رییس جمهوری می تواند در طول دوره خدمت خویش هرساله به 45 نفر نشان های عمومی و تخصصی درجه یک، دو و سه اعطا کند.

مبارزه (رسانه تحلیلی خبری دانشجویان خط امام):

“عالی ترین نشان جمهوری اسلامی، نشان انقلاب اسلامی است که تنها به رؤسای جمهور اعطا می شود. سایر نشان ها را رییس جمهور به پیشنهاد وزرای ذی ربط و تصویب هیأت وزیران، اعطا می کند”.

نشان های دولتی که تصویب و اعطای شان به خدمتگزاران نظام و همچنین شخصیت های برجسته فرهنگی و هنری، کشوری و لشگری به عهده رییس جمهور است، طی چند دوره گذشته ریاست جمهوری همواره محل بحث و تحلیل های سیاسی بوده است. بر اساس قانون اساسی جمهوری اسلامی هر رییس جمهوری می تواند در طول دوره خدمت خویش هرساله به ۴۵ نفر نشان های عمومی و تخصصی درجه یک، دو و سه اعطا کند. رؤسای جمهور معمولاً از حداکثر تعداد نشان هایی که می توانند اعطا کنند، استفاده می کنند و با این حال به دلیل اینکه تعداد این نشان ها و حوزه تخصصی شان بالا است، معمولاً در سال آخر دوره فعالیت هر رییس جمهور، میزان اعطای این نشان ها روند فزاینده ای به خود می گیرد.

به همین دلیل نیز در هر دوره، سال پایانی فعالیت رییس جمهور به سال پرخبر و حاشیه ای در خصوص اعطای نشان ها تبدیل می شود. قبل از اینکه به بحث های سیاسی و حاشیه ای در این خصوص بپردازیم بهتر است بیشتر با ماهیت این نشان ها آشنا شویم.

عالی ترین نشان جمهوری اسلامی، نشان انقلاب اسلامی است که تنها به رؤسای جمهور اعطا می شود. سایر نشان ها را رییس جمهور به پیشنهاد وزرای ذی ربط و تصویب هیأت وزیران، اعطا می کند. نشان های “استقلال”، “آزادی” و “جمهوری اسلامی” نیز همچون نشان انقلاب اسلامی، در سطح نشان های عالی به شمار می روند. اما بعد از این نشان، نشان های تخصصی و عمومی قرار دارند که عبارتند از: نشان های تخصصی دانش، پژوهش، لیاقت و مدیریت، عدالت و نشان های عمومی سازندگی، خدمت، کار و تولید، شجاعت، ایثار، تعلیم و تربیت، فرهنگ و هنر و ادب پارسی.

مسئله ای که باعث سروصدا و گاه انتقادهای تند از عملکرد رؤسای جمهور در ارائه این نشان ها می شود تنها به اعطای این نشان ها مربوط نیست؛ بلکه مسئله اعطای جوایز نقدی است که همواره به همراه این نشان ها به افراد معرفی شده، اهدا می شود.

در طول تاریخ انقلاب میزان جوایز نقدی نشان ها در حال تغییر بوده است و سعی بر این بوده که در کارگروه های مختلف میزان این جوایز کاهش یابد. در سال  ۱۳۷۳ قانون برای نشان های تخصصی و عمومی درجه یک، یک صد سکه بهار آزادی، نشان های تخصصی و عمومی درجه دو، پنجاه سکه بهار آزادی و نشان های تخصصی و عمومی درجه سه سی سکه بهار آزادی در نظر گرفت. ۷ سال بعد برای دومین بار این آئین نامه دستخوش تغییرات شد و برای این نشان ها به ترتیب ۵۰ سکه بهار آزادی، ۳۰ سکه و ۲۰ سکه در نظر گرفتند. در آخرین تجدید نظر، میزان جوایز رشد صعوی به خود گرفت و برای نشان عالی «استقلال» و «آزادی» ۲۰۰ سکه بهار آزادی، نشان های تخصصی و عمومی درجه یک ۱۰۰ سکه بهار آزادی، نشان های تخصصی و عمومی درجه دو ۷۵ سکه بهار آزادی و برای نشان های تخصصی و عمومی درجه سه ۵۰ سکه بهار آزادی در نظر گرفته شد.

اگر اعطای نشان ها در دولت های هشتم تا دهم با حاشیه هایی همراه بوده و همواره منتقدانی نیز داشته است که این انتقادات بیشتر به دلیل ماهیت اقتصادی نشان ها بوده است، عده ای بر این باور بوده اند در شرایط اقتصادی موجود در کشور در سال آخر فعالیت دولت دهم و حتی در سال آخر فعالیت دولت اصلاحات، این نشان ها نباید به این وفور به افراد خاص ارائه می شد.

اما جنجال ها حول محور اعطای نشان های دولتی از کجا آغاز شد؟ شاید در وهله اول به نظر برسد، ماجرا از ۲۰ اسفند سال ۹۱ و اعطای نشان درجه یک فرهنگ و هنر به اسفندیار رحیم مشایی یار دیرینه محمود احمدی نژاد آغاز شده باشد.

البته در  سال ۸۴ هم حجت الاسلام سید محمد خاتمی رییس جمهور وقت در مراسمی از ۱۵ تن از شخصیت هایی که باید نشان های دولتی را دریافت می کردند تقدیر کرد و همین مسئله باعث شد محمد رضا رحیمی رییس دیوان محاسبات مجلس شورای اسلامی از اعطای برخی از این نشان ها انتقادکرده خواستار بازگردانده شدن این هدایا به دولت شود. رحیمی در آن سال با ارسال نامه ای به مقامات مسئول، اعطای نشان دولتی به برخی دولت مردان گذشته در دوران ریاست جمهوری خاتمی را غیرقانونی دانسته و خواستار بازگرداندن هدایا به خزانه دولت شده بود. در این نامه که ظاهراً برای آقای خاتمی نیز ارسال شده بود، برخی دولت مردان سابق که نشان دولتی دریافت کرده اند به فساد مالی متهم شده بودند.

هدف اصلی نامه اما انتقاد به مشی خاتمی در اعطای نشان های دولتی به این افراد نبود چنان که هیچ نامی هم از افراد مد نظر رییس دیوان محاسبات نبود. هدف اصلی بازگردانده شدن این هدایا به دولت بود چرا که از افرادی که به اعتقاد دیوان محاسبات دارای پرونده مفاسد اقتصادی بودند، خواسته شده بود هدایای خود را عودت دهند.  چند نفر در سال پایانی دولت نشان هایی دریافت کردند که بیشترین جنجال های تبلیغاتی روی آن ها بود؛ یکی از آنان علی دایی فوتبالیست معروف کشورمان و تعداد دیگری از مسئولان قبلی دولت از جمله کسانی بودند که اهدای نشان دولتی به آن ها با انتقاد رو به رو شد.

البته در آن زمان نیز رییس جمهور وقت واکنشی به این انتقادات نشان نداد و این مسئله تا روز بیستم اسفند ماه سال ۹۱ دیگر جنبه رسانه ای پیدا نکرد.

جدول نشان هایی که خاتمی در روزهای پایانی فعالیت خود در سال ۸۴ اعطا کرد:


ردیف دریافت کننده نشان معرفی شده از سوی نشان
۱ مهندس میرحسین موسوی  ریاست جمهوری عالی استقلال
۲ دکتر حسن حبیبی  ریاست جمهوری درجه یک دانش
۳ دکتر ایرج فاضل ریاست جمهوری درجه یک دانش
۴ دکتر رضا داوری ریاست جمهوری درجه یک دانش
۵ دکتر محمد ستاری فر سازمان مدیریت و برنامه ریزی درجه یک لیاقت و مدیریت
۶ مهندس محمد باقریان ریاست جمهوری درجه یک لیاقت و مدیریت
۷ مهندس محمدرضا نعمت زاده وزارت نفت درجه یک لیاقت و مدیریت
۸ دکتر کاظم معتمدنژاد وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی درجه یک دانش
۹ سیدمحمد احصائی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی نشان درجه یک فرهنگ و هنر
۱۰ فرهاد فخرالدینی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی درجه یک فرهنگ و هنر
۱۱ علی نصیریان وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی درجه یک فرهنگ و هنر
۱۲ دکتر حسین ملک افضلی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی درجه دو خدمت
۱۳ دکتر علی محمد هنجنی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی درجه دو دانش
۱۴ دکتر حسین مهرپور محمدآبادی ریاست جمهوری درجه دو دانش
۱۵ دکتر محمدابراهیم باستانی پاریزی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری  درجه یک دانش

از نکات این لیست، اعطای نشان استقلال به مهندس میرحسین موسوی است. براساس ماده ۳ آئین نامه اعطای نشان های دولتی، نشان «استقلال» به کسانی اعطا می شود که با قبول مسئولیت های مهم، تلاش همه جانبه در تبیین اصول و مواضع، ابتکارات شایان توجه در نیل به خودکفایی و استقلال در زمینه های مختلف، رهانیدن نظام از خطرات احتمالی، کمک به اشاعه جهانی مبانی فکری انقلاب اسلامی و خدمات ارزنده دیگر در مقاطع حساس و سرنوشت ساز، برای به ثمر رساندن اهداف مقدس نظام جمهوری اسلامی ایران نقش اساسی ایفا کرده­ اند.

*چه کسانی مصادیق افراد شایسته دریافت نشان دولتی را تعیین می کنند؟

بر اساس آیین نامه اعطای نشان های دولتی، اعضای کمیسیون بررسی اعطای نشان های دولتی شامل وزیر کشور، وزیر امور اقتصادی و دارایی، وزیر علوم، تحقیقات و فناوری، وزیر دادگستری، معاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی، وزیر راه و شهرسازی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، معاون رئیس جمهور و رئیس بنیاد شهید و امور ایثارگران، معاون علمی و فناوری رئیس جمهور و رئیس دفتر رئیس جمهور است. همچنین دفتر اعطای نشان های دولتی مستقر در دفتر رییس جمهور مسئول هماهنگی امور مربوط به اعطای نشان ها و اجرای این آیین نامه در بخش مربوط به وظایف دفتر است.

عمده ترین وظایف دفتر اعطای نشان های دولتی شامل انجام همهٔ امور مربوط به طراحی، جنس ساخت و نگهداری نشان، دریافت پیشنهاد اعطای نشان از وزارتخانه های ذی ربط، تنظیم و تکمیل پرونده های مربوط، انجام مقدمات صدور حکم نشان، برگزاری مراسم رسمی، پیگیری دعاوی مربوط به استفاده غیرمجاز از نشان و هرنوع جعل در آن و پرداخت مزایای نشان به دارندگان آن، طبق این آیین نامه است. به همین دلیل است که برخی انتقاد ها به چرایی اعطای نشان دولتی به وزرای دولت صورت گرفته است، چرا که منتقدان اعتقاد دارند هیئت وزرا نباید از امکان حضور در کمیسیون بررسی اعطای نشان های دولتی برای خود استفاده کنند و باید دید وزرای پیشنهادی در وضعیت پیچیده اقتصادی فعلی در سال ۹۲ آیا شایسته دریافت چنین نشان هایی بوده اند؟

 

نشان های اعطاشده در دوره دوم دولت احمدی نژاد (۱۳۸۸)
ردیف تاریخ  نشان دریافت کننده نشان
۱ ۶ تیر درجه یک عدالت آیت الله محمدی گیلانی
۲ ۲۸ آبان ملی ایثار خانواده های شهید تک فرزند استان آذربایجان شرقی
۳ ۱۰ آذر درجه یک خدمت آیت الله خزعلی
۴ ۱۲ آذر  نشان ملی ایثار خانواده های تک فرزند شهید استان اصفهان
۵ ۲ دی نشان ملی ایثار ۱۲ نفر از پدران و مادران شهید استان فارس
۶ ۲۴ دی نشان ملی ایثار خانواده شهدای خوزستان
۷ ۴ اسفند نشان ملی ایثار خانواده پنج شهید استان خراسان جنوبی
۸ ۱۱ اسفند نشان درجه یک دانش علی اکبر ولایتی و مهدی گلشنی
۹ ۱۱ اسفند نشان درجه یک ادب پارسی سلیم نیساری
نشان های اعطاشده در دوره دوم دولت احمدی نژاد (۱۳۸۹)
۱۰ ۱۸ فروردین نشان ملی ایثار ۹ خانواده شهید استان آذربایجان غربی
۱۱ ۱۳ مرداد نشان ملی ایثار  ۶ خانواده شهید استان همدان
۱۲ ۱۰ مهر نشان عالی جمهوری اسلامی بشار اسد
۱۳ ۱۳ مهر نشان ملی ایثار یک خانواده شهید گلستانی
۱۴ ۱۸ مهر نشان درجه ۳ ایثار مادر شهید قربانعلی ترک قره خانی
۱۵ ۲۵ مهر نشان ملی ایثار خانواده پنج شهید استان اردبیل
۱۶ ۲۷ مهر نشان درجه ۳ ایثار پنج خانواده شهید
۱۷ ۲۸ مهر نشان ورزش باستانی و شمشیر ایرانی رییس جمهور ونزوئلا
۱۸ ۱۱ آبان نشان درجه ۳ ایثار سه خانواده شهید
۱۹ ۱۵ آبان نشان ملی ایثار ۳۲ خانواده شهید استان تهران
۲۰ ۱۹ آبان نشان ملی ایثار چهار خانواده شهید استان قزوین
۲۱ ۲ آذر نشان ملی ایثار چهار خانواده شهید استان زنجان
۲۲ ۱۶ آذر نشان ملی ایثار والدین ۳ شهید استان مرکزی
۲۳ ۷ دی نشان ملی ایثار خانواده هفت شهید استان البرز
۲۴ ۱۴ دی نشان ملی ایثار خانواده چهار شهید استان سمنان
۲۵ ۳ بهمن نشان ملی ایثار خانواده ۶ شهید استان گیلان
۲۶ ۱۱ اسفند نشان ملی ایثار چهار خانواده شهید استان لرستان
نشان های اعطاشده در دوره دوم دولت احمدی نژاد (۱۳۹۰)
۲۷ ۱۴ فروردین نشان درجه یک شجاعت امام جمعه ارومیه
۲۸ ۲۴ فروردین نشان ملی ایثار پنج خانواده شهید استان سیستان و بلوچستان
۲۹ ۳۱ فروردین نشان ملی ایثار چهار خانواده شهید استان کردستان
۳۰ ۲۸ شهریور نشان ملی ایثار همسران ۱۶ شهید اردبیلی
۳۱ ۲۸ شهریور نشان ملی خدمت آیت الله سیدابراهیم سیدحاتمی
۳۲ ۲۸ شهریور نشان ملی فرهنگ و هنر حسین کرمی استاد دانشگاه و قاری برجسته بین المللی قرآن
۳۳ ۶ مهر نشان ملی ایثار پنجاه و هفت جانباز قطع نخاعی
۳۴ ۱۵ مهر نشان ملی ایثار ۹ همسر شهید استان همدان
۳۵ ۱۵ مهر نشان پژوهش محمدعلی زلفی گل، رییس دانشگاه بوعلی سینای همدان
۳۶ ۴ آبان نشان درجه سه ایثار هفت همسر شهید استان خراسان جنوبی
۳۷ ۴ آبان نشان درجه یک دانش دکتر محمدحسن گنجی
۳۸ ۴ آبان نشان درجه دو پژوهش دکتر مهدی بلالی مود
۳۹ ۱۸ آبان نشان ملی ایثار هفت همسر شهید و یک جانباز قطع نخاع شهرکردی
۴۰ ۲۳ آذر نشان ملی ایثار ۹ همسر شهید استان کهگیلویه و بویراحمد
۴۱ ۳ دی نشان درجه یک دولتی ادب پارسی عبدالمحمد آیتی، اسماعیل سعادت، بدرالزمان قریب و سیدفتح الله مجتبایی
۴۲ ۳ دی نشان درجه یک دانش پرویز دوامی، عباس شریفی تهرانی، بهمن یزدی صمدی و مهدی رجبعلی پور
۴۳ ۳ دی نشان درجه یک دانش عباس شفیعی، فریدون عزیزی، عبدالکریم وصال و اسماعیل یزدی
۴۴ ۳ دی نشان درجه یک فرهنگ و هنر علی اصغر شعرباف، عبدالمجید کیانی هندی، جلیل شهناز و ابراهیم پورفرزیب
۴۵ ۳ دی نشان درجه سه مهر فائزه عظیم زاده اردبیلی از نخبگان استان اردبیل
۴۶ ۷ دی نشان های ملی ایثار و پژوهش ۳ جانباز ۷۰ درصد قطع نخایی، هفت همسر شهید و یک نخبه ایلامی
۴۷ ۲۱ اسفند نشان ملی ایثار ۱۰ ایثارگر و لوح زرین سپاس به ۴ نخبه استان البرز
نشان های اعطاشده در دوره دوم دولت احمدی نژاد (۱۳۹۱)
۴۸ ۲۴ اردیبهشت نشان دولتی خدمت محمدهاشم غرقی رییس مرکز رسیدگی به شکایات مردمی نهاد ریاست جمهوری
۴۹ ۱۴ شهریور نشان درجه یک شجاعت محمد بناء، سرمربی تیم ملی کشتی فرنگی ایران
۵۰ ۱۵ شهریور نشان عالی جمهوری اسلامی سفیر سابق ونزوئلا
۵۱ ۳ مهر نشان درجه سه شجاعت کوروش باقری، مربی تیم ملی وزنه برداری ایران
۵۲ ۲۲ مهر نشان درجه یک فرهنگ و هنر محمدعلی کشاورز
۵۳ ۱۲ بهمن نشان ملی درجه یک فرهنگ و هنر داود رشیدی
۵۴ ۱۶ اسفند نشان عالی خدمت سردار اسکندر مؤمنی، رییس پلیس راهنمایی و رانندگی کشور
۵۵ ۲۰ اسفند نشان درجه یک فرهنگ و هنر اسفندیار رحیم مشایی

 

بیشترین تعداد اهدای نشان در دولت احمدی نژاد، به خانواده های شهدا و جانبازان تعلق داشته به طوری که در ۳ سال ابتدایی دولت دوم وی از ۵۵ دفعه ای که نشان اهدا شده، ۳۰ مورد آن به خانواده های شهدا، ایثارگران و جانبازان تعلق داشته.

علاوه بر این در این دولت تنها یک بار نشان عالی اهدا شده که دریافت کننده آن بشار اسد رئیس جمهور سوریه بوده است.

به گزارش تسنیم، جدای از حرف و حدیث هایی که درخصوص اعطای نشان ها در پایان دولت خاتمی وجود دارد، ماجرای نشان های دولتی در دولت دهم تنها به اعطای نشان به اسفندیار رحیم مشایی ختم نشد. روز ۲۲ خرداد ۹۲ یعنی دو روز مانده به برگزاری انتخابات ریاست جمهوری یازدهم محمود احمدی نژاد به ۱۲ نفر از همکاران خود در دولت نشان خدمت داد.

این مسئله در آن زمان که رسانه ها مشغول بازتاب دادن فضای عمومی کشور و انتخابات ریاست جمهوری بودند، بازتاب زیادی پیدا نکرد اما تغییر دولت بهانه ای شد تا دوباره به اعطا شدن این نشان ها پرداخته شود و از اینکه رییس جمهور در روزهای پایانی عمر دولت به همکارانش نشان هایی می دهد که برای هرکدام از وزرا بین ۵۰ تا ۱۰۰ سکه بهار آزادی منابع مالی دارد، انتقادات شدیدی در پی داشت.

 

نشان های اعطاشده در دوره دوم دولت احمدی نژاد (۱۳۹۲)
ردیف تاریخ نشان دریافت کننده نشان
۱ ۲۲ فروردین نشان دولتی ایثار ۹ نفر از همسران شهدای سمنان
۲ ۲۲ فروردین نشان دانش و عدالت  ۲ نخبه
۳ ۱ اردیبهشت نشان ملی ایثار ۱۱ مادر و همسر شهید و سه نفر از جانبازان استان خوزستان
۴ ۱ اردیبهشت نشان خدمت و دانش هشت نفر از نخبگان استان خوزستان
۵ ۸ اردیبهشت نشان ملی ایثار ۱۱ همسر شهید استان آذربایجان شرقی
۶ ۱۱ اردیبهشت نشان ملی ایثار سه جانباز قطع نخاع و هفت نفر از همسران شهدای استان گیلان
۷ ۱۹ اردیبهشت نشان درجه یک خدمت عبدالرضا شیخ الاسلامی رئیس دفتر اسبق رئیس جمهور و وزیر سابق کار، رفاه و تعاون
۸ ۸ خرداد نشان درجه دو ایثار همسر شهید لاجوردی
۹ ۸ خرداد نشان درجه دو خدمت مهدی صفری
۱۰ ۸ خرداد نشان درجه سه خدمت اسدالله اسدیان، شهریار افندی زاده و محمدعلی زنجیره ای
۱۱ ۲۲ خرداد نشان خدمت محمدرضا رحیمی معاون اول رئیس جمهور
۱۲ ۲۲ خرداد نشان سازندگی علی نیکزاد وزیر راه و شهرسازی
۱۳ ۲۲ خرداد نشان خدمت علی اکبر صالحی وزیر امور خارجه
۱۴ ۲۲ خرداد نشان تعلیم و تربیت حمیدرضا حاجی بابایی وزیر آموزش و پرورش
۱۵ ۲۲ خرداد نشان خدمت رستم قاسمی وزیر نفت
۱۶ ۲۲ خرداد نشان خدمت مهدی غضنفری وزیر صنعت، معدن و تجارت
۱۷ ۲۲ خرداد نشان خدمت سید شمس الدین حسینی وزیر امور اقتصاد و دارایی
۱۸ ۲۲ خرداد نشان خدمت و مدیریت نسرین سلطان خواه معاون علمی و فناوری رئیس جمهور
۱۹ ۲۲ خرداد نشان لیاقت و مدیریت بهروز مرادی معاون برنامه ریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهور
۲۰ ۲۲ خرداد نشان سازندگی علیاکبر محرابیان وزیر اسبق صنایع و دستیار ویژه رئیس جمهور
۲۱ ۲۲ خرداد نشان خدمت محمدرضا فرزین دبیر ستاد هدفمندسازی یارانه ها
۲۲ نشان درجه ۲ خدمت غلامحسین الهام سخنگوی دولت
۲۳ ۱ تیر نشان درجه یک فرهنگ و هنر اکبر عبدی و داریوش ارجمند

منبع: خرداد نیوز

:::

دیدگاه تازه‌ای بنویسید:

*

92 - = 83